Trải nghiệm người bệnh nội trú điều trị tại khoa Thận Lọc máu và khoa Nội Tim mạch Bệnh viện Đa khoa tỉnh Kiên Giang năm 2021 và một số yếu tố liên quan

Luận văn thạc sĩ quản lý bệnh viện Trải nghiệm người bệnh nội trú điều trị tại khoa Thận Lọc máu và khoa Nội Tim mạch Bệnh viện Đa khoa tỉnh Kiên Giang năm 2021 và một số yếu tố liên quan. Trải nghiệm của người bệnh (Patient Experience) là một loạt các tương tác giữa người bệnh và hệ thống chăm sóc sức khỏe, bao gồm các quy trình, thực hành chăm sóc của nhân viên, môi trường vật chất của cơ sở y tế cũng như các thông tin có liên quan đến quá trình chăm sóc người bệnh [62], [71].
Trải nghiệm người bệnh là thước đo của việc lấy người bệnh là trung tâm, cùng với hiệu quả điều trị và an toàn người bệnh là ba trụ cột về chất lượng chăm sóc của bệnh viện được đề xuất bởi Viện Y học Hoa Kỳ (IOM); trong mô hình PATH của Tổ chức Y tế thế giới (WHO), an toàn người bệnh làm trung tâm là “cột móng” cho các thành tố khác và cho mọi hoạt động của bệnh viện [18]. Thông tin của khảo sát trải nghiệm người bệnh thì đầy đủ và chính xác, cung cấp cho nhà quản lý về những điều đang xảy ra trong thực tiễn của quá trình chăm sóc người bệnh và xem xét mức độ thường xuyên của sự việc đó, từ đó nhà quản lý có thể đánh giá mức độ điều trị của người bệnh cũng như xác định các khu vực hay tiến trình mà người bệnh có trải nghiệm tiêu cực để cải thiện chất lượng đáp ứng nhu cầu của người bệnh và tạo dựng niềm tin của người bệnh với bệnh viện, tăng tỷ lệ tái khám của người bệnh [34], [65], [73].

Vì những hạn chế của khảo sát sự hài lòng người bệnh và dự liệu này chưa được chứng minh dẫn đến cải thiện chất lượng chăm sóc, do đó ở tại các quốc gia có hệ thống y tế phát triển đã không thực hiện khảo sát về sự hài lòng của người bệnh [39], [45], [65], [67], [71] mà thay vào đó, họ thực hiện các chương trình quốc gia về trải nghiệm của người bệnh bắt đầu vào năm 1987 cho đến nay như ở Hoa Kỳ, nơi đi đầu trong việc đo lường trải nghiệm của người bệnh, qua bộ công cụ Đánh giá của Người tiêu dùng về nhà cung cấp và hệ thống chăm sóc sức khỏe (CAHPS) để thu thập thông tin từ hàng triệu người bệnh tại các bệnh viện. Sau đấy, bộ câu hỏi này được điều chỉnh cho phù hợp và được thực hiện khảo sát tại Đức, Thụy Điển, Thụy Sĩ, Vương quốc Anh, Úc, New Zealand và một số nước châu Âu, Hong Kong, Ireland [43], [57], [64], [66], [70], [72]. Tại Việt Nam, nghiên cứu về trải nghiệm của người bệnh mới chỉ được triển khai tại các bệnh viện ở Thành phố Hồ Chí Minh do Sở Y tế Thành phố Hồ Chí Minh chỉ đạo thực hiện vào năm 2019 [20] và nghiên cứu của Nguyễn Thị Huyền Trâm về “Trải nghiệm của bệnh nhân điều trị nội trú tại Khoa Ngoại, Bệnh viện Đại học Y Hà Nội năm 2018 và một số yếu tố liên quan” [23].
Từ năm 2003 đến nay, Bệnh viện Đa khoa (BVĐK) tỉnh Kiên Giang là bệnh viện hạng I trực thuộc Sở Y tế Kiên Giang, là bệnh viện tuyến cuối cùng của tỉnh thực hiện 07 chức năng nhiệm vụ theo quy chế bệnh viện gồm 10 phòng chức năng, 24 khoa lâm sàng và 09 khoa cận lâm sàng. Hiện nay, bệnh viện được giao chỉ tiêu giường bệnh theo kế hoạch là 1.200 giường và thực kê là 1.525 giường, tổng số nhân sự 1.549 người. Nhằm cải tiến chất lượng để tạo ra sự khác biệt với đối thủ cạnh tranh, có lợi thế trong việc thu hút và hấp dẫn người bệnh đến bệnh viện sử dụng dịch vụ chăm sóc sức khỏe thì việc BVĐK tỉnh Kiên Giang cần đánh giá chất lượng khám chữa bệnh, chất lượng bệnh viện dưới góc độ của người bệnh để tìm ra được những mặt mà người bệnh có trải nghiệm tích cực để phát huy cũng như tập trung nguồn lực để cải tiến chất lượng tại các khoa điều trị mà kết quả đánh giá trải nghiệm của người bệnh theo hướng tiêu cực là rất cần thiết. Vậy người bệnh nội trú điều trị tại BVĐK tỉnh Kiên Giang có trải nghiệm như thế nào? Ở các khoa trọng điểm ra sao? Tỷ lệ trải nghiệm này là bao nhiêu?. Các yếu tố liên quan đến sự trải nghiệm của người bệnh nội trú là gì?. Để trả lời những câu hỏi trên, chúng tôi tiến hành nghiên cứu: “Trải nghiệm người bệnh nội trú điều trị tại khoa Thận Lọc máu và khoa Nội Tim mạch Bệnh viện Đa khoa tỉnh Kiên Giang năm 2021 và một số yếu tố liên quan”.3
MỤC TIÊU NGHIÊN CỨU
1. Mô tả trải nghiệm của người bệnh điều trị nội trú tại khoa Thận Lọc máu và khoa Nội Tim mạch, Bệnh viện Đa khoa tỉnh Kiên Giang năm 2021.
2. Phân tích yếu tố liên quan đến trải nghiệm tiêu cực của người bệnh trong quá trình điều trị nội trú tại khoa Thận lọc máu và khoa Nội Tim mạch của Bệnh viện Đa khoa tỉnh Kiên Giang năm 2021

DANH MỤC CÁC BẢNG BIỂU
Bảng 1.1. Số liệu của 02 khoa lâm sàng đến cuối tháng 12/2019………………………..17
Bảng 2.1. Hệ số k tại 02 khoa nghiên cứu ……………………………………………………….21
Bảng 3.1. Thông tin về đối tượng nghiên cứu…………………………………………………………………25
Bảng 3.2. Thông tin về nhân khẩu học của đối tượng nghiên cứu ………………………25
Bảng 3.3. Đặc điểm tình trạng của người bệnh khi điều trị nội trú ……………………..27
Bảng 3.4. Thông tin về tình trạng tâm lý và sức khỏe của người bệnh ………………..28
Bảng 3.5. Thông tin về nhận xét bệnh viện của đối tượng nghiên cứu ………………..29
Bảng 3.6. Điểm trung bình trải nghiệm người bệnh về môi trường – cơ sở vật chất30
Bảng 3.7. Điểm trung bình trải nghiệm về chăm sóc của nhân viên y tế ……………..32
Bảng 3.8. Điểm trải nghiệm người bệnh trung bình về thông tin tại 02 khoa ……….34
Bảng 3.9. Tỷ lệ trải nghiệm tiêu cực của người bệnh về Môi trường – cơ sở vật chất.
…………………………………………………………………………………………………………………..35
Bảng 3.10. Tỷ lệ trải nghiệm tiêu cực người bệnh về chăm sóc của NVYT …………36
Bảng 3.11. Tỷ lệ trải nghiệm tiêu cực của người bệnh về thông tin…………………….38
Bảng 3.12. Tóm tắt điểm trung bình và tỷ lệ trải nghiệm tiêu cực ………………………40
Bảng 3.13. Tỷ lệ trải nghiệm tiêu cực của người bệnh theo khoa điều trị…………….41
Bảng 3.14. Tỷ lệ trải nghiệm tiêu cực của người bệnh theo giới tính…………………..42
Bảng 3.15. Tỷ lệ trải nghiệm tiêu cực của người bệnh theo tuổi…………………………42
Bảng 3.16. Trải nghiệm tiêu cực của người bệnh theo nơi sinh sống…………………..43
Bảng 3.17. Tỷ lệ trải nghiệm tiêu cực của người bệnh theo trình độ học vấn ……….45
Bảng 3.18. Trải nghiệm tiêu cực của người bệnh theo tình trạng công việc …………45
Bảng 3.19. Trải nghiệm tiêu cực của người bệnh theo loại bệnh ………………………..46
Bảng 3.20. Tỷ lệ trải nghiệm tiêu cực của người bệnh theo số lần điều trị …………..46
Bảng 3.21. Tỷ lệ trải nghiệm tiêu cực của người bệnh theo số ngày điều trị ………..47
Bảng 3.22. Tỷ lệ trải nghiệm tiêu cực của người bệnh theo kinh tế gia đình ………..48
Bảng 3.23. Tỷ lệ trải nghiệm tiêu cực của người bệnh theo bảo hiểm y tế (BHYT)49
Bảng 3.24. Tỷ lệ trải nghiệm tiêu cực của người bệnh theo khả năng chi trả ……….50
Bảng 3.25. Mô hình hồi quy logistic đa biến phân tích mối liên quan giữa trảinghiệm tiêu cực của người bệnh về môi trường – cơ sở vật chất …………………………51
Bảng 3.26. Mô hình hồi quy logistic đa biến phân tích mối liên quan giữa trải
nghiệm tiêu cực của người bệnh về chăm sóc của nhân viên y tế ……………………….54
Bảng 3.27. Mô hình hồi quy logistic đa biến phân tích mối liên quan giữa trải
nghiệm tiêu cực của người bệnh về thông tin …………………………………………………..5

MỤC LỤC
DANH MỤC CÁC CHỮ VIẾT TẮT…………………………………………………………….. i
DANH MỤC CÁC BẢNG BIỂU…………………………………………………………………..ii
MỤC LỤC ………………………………………………………………………………………………….iii
ĐẶT VẤN ĐỀ……………………………………………………………………………………………… 1
MỤC TIÊU NGHIÊN CỨU…………………………………………………………………………. 3
Chương 1. TỔNG QUAN TÀI LIỆU……………………………………………………………. 4
1.1. Một số khái niệm 4
1.1.1. Khái niệm “Trải nghiệm người bệnh” 4
1.1.2. Khái niệm về dịch vụ và dịch vụ chăm sóc sức khỏe/dịch vụ y tế 4
1.1.3. Khái niệm về chất lượng, chất lượng chăm sóc y tế 5
1.1.4. Khái niệm về người bệnh, người bệnh nội trú, người nhà người bệnh 5
1.2. Tầm quan trọng, một số yếu tố liên quan và một số công cụ đo lường trải
nghiệm của người bệnh ……………………………………………………………………………….. 5
1.2.1. Sự cần thiết của việc quan tâm đến trải nghiệm người bệnh 5
1.2.2. Giá trị và lợi ích của trải nghiệm người bệnh 6
1.2.3. Một số yếu tố liên quan đến trải nghiệm người bệnh 8
1.2.4. Một số công cụ đo lường trải nghiệm người bệnh 8
1.3. Nghiên cứu về trải nghiệm người bệnh trên thế giới và Việt Nam …………. 10
1.3.1.Nghiên cứu trên thế giới 10
1.3.2. Nghiên cứu tại Việt Nam
12
1.4. Khung lý thuyết ……………………………………………………………………………….. 19
1.5. Giới thiệu về địa bàn nghiên cứu …………………………………………………………. 16
1.5.1. Bệnh viện Đa khoa tỉnh Kiên Giang 16
Bảng 1.1. Số liệu của 02 khoa lâm sàng đến cuối tháng 12/2019…………………… 17
1.5.2. Số liệu về người bệnh nội trú của Bệnh viện Đa khoa tỉnh Kiên Giang từ năm 2015 đến năm 2019 .17
Chương 2. ĐỐI TƯỢNG VÀ PHƯƠNG PHÁP NGHIÊN CỨU………………….. 19
2.1. Đối tượng nghiên cứu ………………………………………………………………………….. 19
2.2. Thời gian và địa điểm nghiên cứu………………………………………………………… 19
2.3. Thiết kế nghiên cứu …………………………………………………………………………….. 20
2.4. Cỡ mẫu và phương pháp chọn mẫu……………………………………………………… 20
2.4.1. Cỡ mẫu 20
2.4.2. Phương pháp chọn mẫu 20Bảng 2.1. Hệ số k tại 02 khoa nghiên cứu……………………………………………………. 21
2.5. Biến số………………………………………………………………………………………………… 21
2.5.1. Biến phụ thuộc 21
2.5.2. Biến số độc lập 21
2.6. Công cụ và phương pháp thu thập số liệu…………………………………………….. 22
2.6.1. Công cụ nghiên cứu 22
2.6.2. Phương pháp thu thập số liệu 23
2.7. Xử lý, quản lý và phân tích số liệu ……………………………………………………….. 23
2.8. Đạo đức trong nghiên cứu……………………………………………………………………. 25
2.9. Sai số ………………………………………………………………………………………………….. 25
Chương 3. KẾT QUẢ………………………………………………………………………………… 25
3.1. Trải nghiệm của người bệnh nội trú tại bệnh viện năm 2021 ………………… 25
3.1.1. Thông tin chung về đối tượng nghiên cứu 25
Bảng 3.1. Thông tin về đối tượng nghiên cứu 25
Bảng 3.2. Thông tin về nhân khẩu học của đối tượng nghiên cứu………………… 25
Bảng 3.3. Đặc điểm tình trạng của người bệnh khi điều trị nội trú………………. 27
Bảng 3.4. Thông tin về tình trạng tâm lý và sức khỏe của người bệnh …………. 28
Bảng 3.5. Thông tin về nhận xét bệnh viện của đối tượng nghiên cứu………….. 29
3.1.2.1. Trải nghiệm của người bệnh về Môi trường – Cơ sở vật chất……………………………………………… 30
Bảng 3.6. Điểm trung bình trải nghiệm người bệnh về môi trường – cơ sở vật chất
…………………………………………………………………………………………………………………. 30
3.1.2.2. Trải nghiệm của người bệnh về chăm sóc của nhân viên y tế …………………………………………….. 32
Bảng 3.7. Điểm trung bình trải nghiệm về chăm sóc của nhân viên y tế 32
3.1.2.3. Trải nghiệm của người bệnh về thông tin trong điều trị …………………………………………………….. 34
Bảng 3.8. Điểm trải nghiệm người bệnh trung bình về thông tin tại 02 khoa 34
Bảng 3.9. Tỷ lệ trải nghiệm tiêu cực của người bệnh về Môi trường – cơ sở vật
chất…………………………………………………………………………………………………………… 35
Bảng 3.10. Tỷ lệ trải nghiệm tiêu cực người bệnh về chăm sóc của NVYT …… 36
Bảng 3.11. Tỷ lệ trải nghiệm tiêu cực của người bệnh về thông tin………………. 38
Bảng 3.12. Tóm tắt điểm trung bình và tỷ lệ trải nghiệm tiêu cực về các trải
nghiệm của người bệnh nội trú điều trị tại 02 khoa lâm sàng của Bệnh viện Đa
khoa tỉnh Kiên Giang năm 2021…………………………………………………………………. 40
Nhận xét: Tóm tắt điểm trung bình và tỷ lệ tiêu cực chung về các trải nghiệm của người bệnh nội trú
điều trị tại 02 khoa lâm sàng của Bệnh viện Đa khoa tỉnh Kiên Giang năm 2021 với điểm trung bình
4,30, độ lệch chuẩn 0,15 và tỷ lệ 16,5%. Điểm trung bình trải nghiệm của người bệnh giữa hai khoa có
sự khác biệt p=0,001. ………………………………………………………………………………………………………………. 40
3.2. Phân tích yếu tố liên quan đến trải nghiệm tiêu cực của người bệnh trong quá
Thang Long University Librarytrình điều trị nội trú tại khoa Thận lọc máu và khoa Nội Tim mạch của Bệnh viện
Đa khoa tỉnh Kiên Giang năm 2021……………………………………………………………. 41
3.2.1. Phân tích đơn biến Trải nghiệm tiêu cực của người bệnh đối với một số nhóm biến độc lập …………….41
Bảng 3.13. Tỷ lệ trải nghiệm tiêu cực của người bệnh theo khoa điều trị …….. 41
Bảng 3.14. Tỷ lệ trải nghiệm tiêu cực của người bệnh theo giới tính ……………. 42
Bảng 3.15. Tỷ lệ trải nghiệm tiêu cực của người bệnh theo tuổi…………………… 42
Bảng 3.16. Trải nghiệm tiêu cực của người bệnh theo nơi sinh sống ……………. 43
Bảng 3.17. Tỷ lệ trải nghiệm tiêu cực của người bệnh theo trình độ học vấn .. 45
Bảng 3.18. Trải nghiệm tiêu cực của người bệnh theo tình trạng công việc….. 45
Bảng 3.19. Trải nghiệm tiêu cực của người bệnh theo loại bệnh ………………….. 46
Bảng 3.20. Tỷ lệ trải nghiệm tiêu cực của người bệnh theo số lần điều trị ……. 46
Bảng 3.21. Tỷ lệ trải nghiệm tiêu cực của người bệnh theo số ngày điều trị …. 47
Bảng 3.22. Tỷ lệ trải nghiệm tiêu cực của người bệnh theo kinh tế gia đình…. 48
Bảng 3.23. Tỷ lệ trải nghiệm tiêu cực của người bệnh theo bảo hiểm y tế (BHYT)
…………………………………………………………………………………………………………………. 49
Bảng 3.24. Tỷ lệ trải nghiệm tiêu cực của người bệnh theo khả năng chi trả .. 50
3.2.2. Phân tích hồi quy logistic đa biến Trải nghiệm tiêu cực của người bệnh 51
Kết quả phân tích hồi quy logistic đa biến với một số yếu tố: Giới tính, tuổi, trình độ học vấn, nơi sinh sống, tình
trạng công việc, loại bệnh điều trị, số lần nhập viện và khả năng chi trả sẽ liên quan đến trải nghiệm tiêu cực của
người bệnh. 51
Bảng 3.25. Mô hình hồi quy logistic đa biến phân tích mối liên quan giữa trải
nghiệm tiêu cực của người bệnh về môi trường – cơ sở vật chất…………………… 51
Bảng 3.26. Mô hình hồi quy logistic đa biến phân tích mối liên quan giữa trải
nghiệm tiêu cực của người bệnh về chăm sóc của nhân viên y tế …………………. 54
Bảng 3.27. Mô hình hồi quy logistic đa biến phân tích mối liên quan giữa trải
nghiệm tiêu cực của người bệnh về thông tin ……………………………………………… 56
Chương 4. BÀN LUẬN ……………………………………………………………………………… 60
4.1. Trải nghiệm của người bệnh điều trị nội trú tại khoa Thận Lọc máu và khoa
Nội Tim mạch……………………………………………………………………………………………. 60
4.1.1. Trải nghiệm của người bệnh nội trú về môi trường – cơ sở vật chất 61
4.1.2. Trải nghiệm của người bệnh nội trú về chăm sóc của nhân viên y tế 64
4.1.3. Trải nghiệm của người bệnh nội trú về thông tin trong điều trị 67
4.2. Một số yếu tố liên quan đến trải nghiệm tiêu cực của người bệnh nội trú
trong quá trình điều trị nội trú tại khoa Thận lọc máu và khoa Nội Tim mạch704.2.1. Mối liên quan giữa trải nghiệm tiêu cực của người bệnh nội trú về môi trường – cơ sở vật chất ………..70
Sau khi phân tích hồi quy logistic đa biến với một số yếu tố kết quả cho thấy yếu tốkhoa điều trị, tình trạng công
việc, loại bệnh điều trị, số lần nhập viện và kinh tế gia đình có liên quan đến trải nghiệm tiêu cực của người bệnh
về môi trường – cơ sở vật chất. Cụ thể: 70
4.2.2. Mối liên quan giữa trải nghiệm của người bệnh nội trú về chăm sóc của nhân viên y tế …………………..71
Sau khi phân tích hồi quy logistic đa biến với một số yếu tố kết quả cho thấy yếu tố giới tính, trình độ học vấn,
loại bệnh điều trịvà kinh tế gia đình có liên quan đến trải nghiệm tiêu cực của người bệnh về chăm sóc của nhân
viên y tế. Cụ thể: 71
4.2.3. Mối liên quan giữa trải nghiệm của người bệnh nội trú về thông tin trong điều trị…………………………..73
Sau khi phân tích hồi quy logistic đa biến với một số yếu tố kết quả cho thấy yếu tố giới tính, nơi sinh sống, trình
độ học vấn, công việc, số lần điều trị, số ngày điều trị và khả năng chi trả có liên quan đến trải nghiệm tiêu cực
của người bệnh về thông tin trong điều trị. Cụ thể: 73
Về yếu tố giới tính: Nam giới có trải nghiệm tiêu cực cao hơn nữ giới 69,2 lần (OR = 69,249; p<0,05). Lý giải
điều này thì nam giới họ thường quan tâm đến các vấn đề xã hội, họ có nhiều điều kiện, cơ hội thuận lợi trong
giao tiếp, từ đó nắm bắt được nhiều thông tin, đồng thời trong quá trình nằm viện họ quan tâm đến phương pháp
điều trị, hướng xử lý, kết quả điều trị bệnh và thời gian nằm viện, chính sách BHYT,… vì vậy nhu cầu về việc
cung cấp thông tin của nam giới cao hơn nữ giới, do đó trải nghiệm tiêu cực của họ cũng cao hơn. …………..73
4.2.4. Mối liên quan giữa trải nghiệm của người bệnh nội trú về trải nghiệm chung 74
Sau khi phân tích hồi quy logistic đa biến với một số yếu tố khi cho cho thấy yếu tố giới tính, nơi sinh sống, trình
độ học vấn, công việc, số lần điều trị, kinh tế gia đìnhvà khả năng chi trả có liên quan đến trải nghiệm tiêu cực
của người bệnh về thông tin trong điều trị. Cụ thể: 74
4.3. Hạn chế của nghiên cứu và cách khắc phục …………………………………………. 75
4.4. Biện pháp khắc phục 76
KẾT LUẬN ………………………………………………………………………………………………. 77
1. Trải nghiệm của người bệnh điều trị nội trú tại khoa Thận Lọc máu và khoa
Nội Tim mạch……………………………………………………………………………………………. 77
2. Một số yếu tố liên quan đến trải nghiệm tiêu cực trong quá trình nằm viện của
người bệnh điều trị nội trú tại khoa Thận lọc máu và khoa Nội Tim mạch ….. 77
KHUYẾN NGHỊ……………………………………………………………………………………….. 79
1. Đối với Lãnh đạo Bệnh viện Đa khoa tỉnh Kiên Giang ……………………………. 79
2. Đối với nhân viên y tế…………………………………………………………………………….. 79
3. Đối với người bệnh/người nhà người bệnh ……………………………………………… 79
4. Khuyến nghị cho các nghiên cứu tiếp theo………………………………………………. 79
TÀI LIỆU THAM KHẢO……………………………………………………………………………. 1
PHỤ LỤC …………………………………………………………………………………………………… 1
PHỤ LỤC 1:PHIẾU ĐIỀU TRA………………………………………………………………….. 1
PHỤ LỤC 2. DANH SÁCH NGƯỜI THAM GIA ĐIỀU TRA……………………….