Nghiên cứu kết quả điều trị hạ huyết áp tích cực trong chảy máu não nguyên phát do tăng huyết áp giai đoạn cấp

Luận án Nghiên cứu kết quả điều trị hạ huyết áp tích cực trong chảy máu não nguyên phát do tăng huyết áp giai đoạn cấp.Đột quị não là nguyên nhân gây tử vong đứng hàng thứ ba sau bệnh tim mạch, ung thư và là nguyên nhân đứng hàng đầu gây tàn tật tại tất cả các quốc gia trên thế giới. Tại Việt Nam, thống kê gần đây cho thấy mỗi năm có khoảng 200.000 người bị đột quị (ĐQ) mới, trong đó chảy máu não (CMN) chiếm từ 15-25% tùy theo từng thống kê [9], [71], [120]. CMN là một trong những thể ĐQ nặng nề nhất, với hàng triệu người trên thế giới mắc phải mỗi năm. Tỷ lệ CMN ở Châu Á trong đó có Việt Nam cao hơn ở các khu vực khác trên thế giới mà nguyên nhân chính là do tăng huyết áp (HA). Khoảng 1/3 các trường hợp CMN tử vong trong vòng một tháng sau khởi phát, phần lớn các bệnh nhân còn sống sót bị tàn tật suốt đời, để lại hậu quả và gánh nặng không chỉ về y tế, kinh tế cho người bệnh, gia đình mà cả xã hội [124].

MÃ TÀI LIỆU

CAOHOC.2018.00141

Giá :

50.000đ

Liên Hệ

0915.558.890

Điều trị CMN đã có những chỉ dẫn của Tổ chức Y tế Thế giới, Hội ĐQ Mỹ và ở mỗi nước cũng như từng cơ sở có những kinh nghiệm điều trị riêng, đã góp phần đem lại hiệu quả điều trị với thể bệnh này. Trong điều trị CMN, vai trò của phẫu thuật lấy bỏ khối máu tụ hay điều trị bảo tồn vẫn còn tùy kinh nghiệm và trên từng bệnh nhân cụ thể. Nhiều tác giả thiên về chủ trương điều trị bảo tồn để hạn chế tối thiểu tổn thương thêm nhu mô não lành sẽ cải thiện được tiên lượng của bệnh nên đã áp dụng các biện pháp hồi sức tích cực kể cả sử dụng yếu tố VIIa tái tổ hợp hoạt hóa [37]. Từ đó, hạn chế sự gia tăng kích thước khối máu tụ trong CMN. Tuy nhiên, các nghiên cứu gần đây cho thấy việc sử dụng yếu tố VIIa tái tổ hợp hoạt hóa cũng bị giới hạn do cửa sổ điều trị hạn chế, nguy cơ xảy ra các biến chứng tắc mạch và giá thành cao nên chưa chứng minh được hiệu quả giảm tỉ lệ tử vong và tàn tật của CMN trên lâm sàng [87].
Trong phác đồ điều trị, việc điều chỉnh HA giai đoạn cấp còn nhiều ý kiến trái chiều. Một số vẫn cho rằng không nên hạ HA ngay vì có sự tăng HA phản ứng của cơ thể và cần phải căn cứ vào HA trung bình [91]. Theo ý kiến trên, nếu HA trung bình < 130 mmHg thì không hạ vì sẽ không đảm bảo cung lượng máu nuôi dưỡng cho vùng tranh tối tranh sáng (penumbra) nên tổn thương sẽ lan tỏa và tiên lượng có thể nặng hơn. Tuy nhiên, gần đây những nghiên cứu quan sát trên cắt lớp vi tính (CLVT) và cộng hưởng từ (CHT) của CMN nhận thấy khoảng 30% có chảy máu tiếp diễn trong những giờ đầu mà nhiều tác giả cho rằng nguyên nhân của chảy máu tiếp diễn là do HA vẫn tăng cao không được điều chỉnh kịp thời [111]. Chính vì vậy, để an toàn với CMN, nhiều ý kiến cho rằng nên duy trì HA tâm thu < 180 mmHg trong những ngày đầu [31], [116]. Có những tác giả khác lại cho rằng hạ HA về giới hạn bình thường như trước khi xảy ra đột quị CMN cũng không gây thiếu máu não ở vùng tranh tối tranh sáng mà còn hạn chế chảy máu tiếp diễn [112]. Đặc biệt, nghiên cứu INTERACT 2 (Intensive Blood Pressure Redution In Acute Cerebral Haemorrhage Trial 2) cho thấy những bệnh nhân CMN được điều trị hạ HA tích cực trong giai đoạn cấp sẽ có hoạt động về thể chất và tinh thần tốt hơn sau 90 ngày dựa trên thang điểm Rankin sửa đổi [23].
Như vậy, trong giai đoạn cấp của CMN, việc duy trì HA bao nhiêu và như thế nào để làm tăng hiệu quả điều trị, hạn chế được sự gia tăng thể tích khối máu tụ và không gây thiếu máu não cục bộ? Ở Việt Nam đến nay vẫn chưa có công trình nào nghiên cứu sâu về vấn đề này. Chính vì thế, chúng tôi tiến hành đề tài “Nghiên cứu kết quả điều trị hạ huyết áp tích cực trong chảy máu não nguyên phát do tăng huyết áp giai đoạn cấp” với hai mục tiêu:
1- So sánh sự thay đổi thể tích khối máu tụ giữa nhóm bệnh nhân chảy máu não cấp trên lều tiểu não được điều trị hạ huyết áp tích cực và nhóm hạ huyết áp theo chỉ dẫn của Hội Đột quị Mỹ năm 2007.
2- Đánh giá kết quả điều trị hạ huyết áp tích cực ở bệnh nhân chảy máu não cấp, nguyên phát trên lều tiểu não do tăng huyết áp.
DANH MỤC CÁC BÀI BÁO LIÊN QUAN ĐẾN LUẬN ÁN
ĐÃ ĐƯỢC CÔNG BỐ
1. Nguyễn Duy Mạnh, Nguyễn Văn Thông, Nguyễn Hoàng Ngọc, Nguyễn Hồng Quân (2015), “Bước đầu đánh giá hiệu quả điều trị hạ huyết áp tích cực trong chảy máu não nguyên phát do tăng huyết áp giai đoạn cấp”, Tạp chí YDược lâm sàng 108, tập 10-số đặc biệt, tr. 161-165.
2. Nguyễn Duy Mạnh, Nguyễn Văn Thông, Nguyễn Hoàng Ngọc, Nguyễn Hồng Quân (2016), “Bước đầu đánh giá hiệu quả lâm sàng điều trị hạ huyết áp tích cực trong chảy máu não nguyên phát do tăng huyết áp giai đoạn cấp”, Tạp chí Y Dược lâm sàng 108, tập 11-số đặc biệt, tr. 253-258.
3. Nguyễn Duy Mạnh, Nguyễn Văn Thông, Nguyễn Hoàng Ngọc, Nguyễn Hồng Quân (2017), “Nghiên cứu hiệu quả điều trị hạ huyết áp tích cực trong chảy máu não nguyên phát do tăng huyết áp giai đoạn cấp”, Tạp chí Y Dược lâm sàng 108, tập 12-số đặc biệt, tr. 105-112.
Tiếng Viêt
1. Đinh Vinh Quang (2015), “Nghiên cứu diễn biến lâm sàng và hình thái ổ máu tụ ở bệnh nhân chảy máu não nhu mô trên lều trong 72 giờ đầu ”, Luận án Tiến sĩ Y học, Học viện Quân Y.
2. Nguyễn Hoành Sâm, Lê Văn Thính (2012), “Nghiên cứu đặc điểm lâm sàng, hình ảnh và một số yếu tố tiên lượng chảy máu não vùng nhân bèo”, Tạp chí Y Dược lâm sàng 108, Tập 7 – Số Đặc biệt, tr. 261-266.
3. Nguyễn Liên Hương (1995), “”Góp phần nghiên cứu lâm sàng và hình ảnh chụp cắt lớp vi tính trong chảy máu não ”, Luận văn Thạc sĩ Y học, Học viện Quân Y.
4. Nguyễn Minh Hiên, Nguyễn Danh Thắng (2006), “Nghiên cứu đặc điểm lâm sàng và một số chỉ số đông máu ở bệnh nhân chảy máu não”, Hội nghị khoa học lần thứ 6, Hội Thần kinh Việt Nam, tr. 105-109.
5. Nguyễn Minh Hiên và CS (2010), “Nghiên cứu đặc điểm lâm sàng đột quị chảy máu não tại khoa Đột quị Bệnh viện 103”, Tạp chí Y Dược lâm sàng 108. Tập 5-Số Đặc biệt, tr. 104-109.
6. Nguyễn Minh Hiên và CS (2015), “Nghiên cứu đặc điểm lâm sàng, cận lâm sàng bệnh nhân đột quị chảy máu não có viêm phổi bệnh viện”, Tạp chí Y- Dược học Quân sự số 3, tr. 90-94.
7. Nguyễn Thị Tâm, Nguyễn Văn Thông, Nguyễn Hoàng Ngọc (2004), “Nghiên cứu diễn biến lâm sàng và một số yếu tố tiên lượng của bệnh nhân chảy máu não trên lều”, Y học Việt Nam, 301, tr. 143-147.
8. Nguyễn Văn Chương (2003), “Đặc điểm lâm sàng đột quỵ, những số liệu qua 150 bệnh nhân”, Tạp chí Y học thực hành, (10), tr. 75-77.
9. Nguyễn Văn Chương (2005), “Thực hành lâm sàng Thần Kinh học”, Nhà xuất bản Y học.
10. Nguyễn Văn Thành (2017), “Hiệu quả điều trị chảy máu não bằng truyền tĩnh mạch liên tục nicardipine để hạ huyết áp tâm thu về 140mmHg”, Hội nghị Khoa học Đột quị và Thần kinh toàn quốc lần thứ 7. Tạp chí Y-Dược lâm sàng 108, 12 – Số đặc biệt, tr. 113-117.
11. Nguyễn Văn Thông (1998), “Dự đoán sớm tỷ lệ tử vong và hồi phục chức năng trong 30 ngày đầu ở các bệnh nhân chảy máu não”, Tạp chí Y học thực hành, 12, tr. 44-47.
12. Nguyễn Văn Thông (2007), “Nguyên tắc chung xử trí tai biến mạch máu não”, Chủ biên Lê Đức Hinh, Tai biến mạch máu não hướng dẫn chẩn đoán và xử trí, Nhà xuất bản Y học, Hà Nội, tr. 371-385.
13. Nguyễn Văn Thông và cộng sự (2012), “Đánh giá kết quả điều trị tích cực nội khoa chảy máu não do tăng huyết áp tại trung tâm đột quỵ não – Bệnh viện TWQĐ 108”. Y học thực hành, 811 + 812, tr. 317-328.
14. Nguyễn Văn Thông (2013), “Chảy máu não”, Bệnh học thần kinh. Nhà xuất bản Yhọc, tr. 103-118.
15. Nguyễn Văn Tuyến (2013), “Nghiên cứu đặc điểm lâm sàng, cận lâm sàng và chỉ định thông khí cơ học ở bệnh nhân chảy máu não mức độ vừa và lớn trên lều tiểu não”, Luận án Tiến sĩ Y học, Viện Nghiên Cứu Y Dược Lâm Sàng 108.
16. Ngô Thị Kim Trinh (2015), “Các yếu tố liên quan đến sự gia tăng thể tích khối máu tụ của xuất huyết não nhân bèo”, Tạp chí Y Dược lâm sàng 108. Tập 10-Số đặc san, tr. 216-224.
17. Trần Tuấn Anh, Đỗ Danh Thắng (2010), “Nghiên cứu đặc điểm lâm sàng, hình ảnh chụp cắt lớp vi tính sọ não trên 244 bệnh nhân chảy máu não tại Bệnh viện 110”, Tạp chí Y Dược lâm sàng 108, 5, tr. 151-155.
18. Vi Quốc Hoàng, Trần Văn Tuấn (2012), “Nghiên cứu đặc điểm lâm sàng, cận lâm sàng và một số yếu tố tiên lượng của chảy máu não bán cầu tại Bệnh viện đa khoa Trung ương Thái nguyên”, Tạp chí Y Dược lâm sàng 108, 7-Số Đặc biệt, tr. 227-233.

MỤC LỤC
Lời cảm ơn Lời cam đoan
Danh mục các chữ viết tắt dùng trong luận án Danh mục bảng Danh mục biểu đồ Danh mục hình
ĐẶT VẤN ĐỀ 1
Chương 1: TỔNG QUAN 3
1.1. Đột quị não 3
1.2. Lâm sàng chảy máu não cấp trên lều tiểu não 19
1.3. Một số phương pháp chẩn đoán hình ảnh trong chảy máu não 24
1.4. Chẩn đoán xác định chảy máu não trên lều do tăng huyết áp 28
1.5. Các quan điểm điều trị huyết áp trong chảy máu não cấp 28
1.5.1. Mối liên quan giữa tăng huyết áp và chảy máu não 28
1.5.2. Bằng chứng an toàn việc điều trị hạ huyết áp sớm trong CMN cấp 32
1.5.3. Chọn lựa thuốc hạ huyết áp 33
1.6. Kết quả từ các nghiên cứu quốc tế đa trung tâm liên quan tới luận án ..34
1.6.1. Các nghiên cứu đồng thuận cao hạ huyết áp cấp 35
1.6.2. Các nghiên cứu chưa đồng thuận cao hạ huyết áp cấp 37
Chương 2: ĐỐI TƯỢNG VÀ PHƯƠNG PHÁP NGHIÊN CỨU 39
2.1 Đối tượng nghiên cứu 39
2.1.1 Tiêu chuẩn chọn bệnh nhân 39
2.1.2. Tiêu chuẩn loại trừ: 39
2.2. Phương pháp nghiên cứu 41
2.2.1 .Thiết kế nghiên cứu 41
2.2.2. Nội dung nghiên cứu 41
2.2.3. Các bước nghiên cứu 41
2.2.4. Các tiêu chí nghiên cứu 42
2.2.5. Nghiên cứu cận lâm sàng 46
2.2.6. Phác đồ điều trị huyết áp cho 2 nhóm bệnh nhân 50
2.2.7. Điều trị chung theo phác đồ nền trong 72 giờ đầu 53
2.3. Đánh giá kết quả 54
2.3.1. Mục tiêu một 54
2.3.2. Mục tiêu hai 55
2.4. Xử lí và phân tích số liệu 55
2.5. Đạo đức trong nghiên cứu 55
Chương 3: KẾT QUẢ NGHIÊN CỨU 57
3.1. Thông tin chung của đối tượng nghiên cứu 57
3.1.1. T uổi, giới và thời gian nhập viện 57
3.1.2. Các yếu tố nguy cơ 59
3.2. Đặc điểm lâm sàng và cận lâm sàng của bệnh nhân 61
3.2.1. Đặc điểm huyết áp lúc nhập viện 61
3.2.2. Đặc điểm lâm sàng: 62
3.2.3. Đặc điểm cận lâm sàng 63
3.2.4. Các thang điểm ICHs và NIHSS khi nhập viện 65
3.2.5. Diễn biến huyết áp trong quá trình điều trị 67
3.3. Kết quả chụp cắt lớp vi tính sọ não 69
3.4. Hiệu quả trên lâm sàng của việc điều trị hạ huyết áp tích cực 80
Chương 4: BÀN LUẬN 91
4.1. Đặc điểm đối tượng nghiên cứu 91
4.2. Các yếu tố nguy cơ 93
4.3. Đặc điểm lâm sàng và cận lâm sàng của bệnh nhân lúc nhập viện 95
4.3.1. Đặc điểm về huyết áp lúc nhập viện 95
4.3.2. Đặc điểm lâm sàng bệnh nhân CMN lúc nhập viện 96
4.3.3. Về thang điểm ICHs và NIHSS lúc nhập viện 99
4.3.4. Về đặc điểm cận lâm sàng 100
4.3.5. Về đặc điểm hình ảnh cắt lớp vi tính sọ não lúc nhập viện 103
4.4. Đánh giá kết quả hình ảnh học sau 72 giờ điều trị 106
4.4.1. Diễn biến huyết áp trong quá trình điều trị 106
4.4.2. Sự gia tăng thể tích khối máu tụ 108
4.4.3. Sự thay đổi kích thước viền phù não sau 72 giờ điều trị 114
4.4.4. Sự đè đẩy đường giữa sau 72 giờ điều trị 116
4.4.5. Sự xuất hiện máu trong não thất và mức độ khối máu tụ đè ép não
thất sau 72 giờ điều trị 117
4.4.6. Tính chất bờ của khối máu tụ sau 72 giờ điều trị 119
4.5. Đánh giá kết quả lâm sàng của việc điều trị hạ huyết áp 120
4.5.1. Diễn biến sự thay đổi mRS 120
4.5.2. Diễn biến điểm NIHSS trong quá trình điều trị 124
4.5.3. Số ngày nằm viện điều trị trung bình của 2 nhóm nghiên cứu 125
KẾT LUẬN 127
KIẾN NGHỊ 129
DANH MỤC CÁC BÀI BÁO LIÊN QUAN ĐẾN LUẬN ÁN 130
TÀI LIỆU THAM KHẢO 131
DANH SÁCH BỆNH NHÂN NGHIÊN CỨU. 155

You may also like...

https://thaoduoctunhien.info/nam-dong-trung-ha-thao/    https://thaoduoctunhien.info/