Khảo sát tương tác thuốc trong thực hành lâm sàng tại Bệnh viện Phụ sản thành phố Cần Thơ

Đề tài nghiên cứu khoa học cấp cơ sở Khảo sát tương tác thuốc trong thực hành lâm sàng tại Bệnh viện Phụ sản thành phố Cần Thơ.Tương tác thuốc có thể ảnh hưởng đến cách thức hoạt động của thuốc hoặc gây ra tác dụng phụ không mong muốn. Tỷ lệ phản ứng có hại (ADR) khi kết hợp nhiều loại thuốc sẽ tăng theo cấp số nhân. Một thống kê dịch tễ học cho thấy tỷ lệ ADR là 7% ở bệnh nhân dùng phối hợp 6 – 10 loại thuốc, nhưng tỷ lệ này sẽ là 40% khi dùng phối hợp 16 – 20 loại thuốc [1], [3]. 
Tương tác thuốc trên sản phụ là vấn đề quan trọng cần được quan tâm do khi đang cho con bú, nếu chẳng may bị bệnh, hoặc đã có những bệnh mãn tính, người mẹ bắt buộc phải dùng thuốc thì dù muốn hay không, chất lượng của sữa cũng bị ảnh hưởng. Phần lớn thuốc người mẹ dùng đều được chuyển vào sữa, trừ những thuốc có phân tử lượng rất lớn như insulin, heparin…[1], [3]. Dùng thuốc cho phụ nữ đang cho con bú phải thật thận trọng do một số thuốc có thể ảnh hưởng đến sự tiết sữa hoặc có thể bài tiết qua sữa mẹ gây tác dụng không mong muốn cho trẻ. Mặc dù hầu hết các thuốc qua được sữa mẹ chỉ bài tiết vào sữa với nồng độ nhỏ nhưng vẫn có những thuốc có hoạt tính mạnh ở nồng độ thấp, có khả năng gây tác dụng xấu đối với trẻ đang bú mẹ. 

Hàng năm, bệnh viện Phụ Sản thành phố Cần Thơ tiếp nhận số lượng lớn sản phụ ở các bệnh viện tuyến dưới hoặc cơ sở điều trị khác chuyển đến. Có nhiều sản phụ có tình trạng bệnh lý phức tạp, đòi hỏi sự chăm sóc đặc biệt cùng với phác đồ điều trị kết hợp nhiều thuốc. Điều đó khiến tương tác thuốc luôn là vấn đề được quan tâm trong điều trị. Việc xây dựng một công cụ giúp kiểm soát tương tác thuốc, phù hợp với thực tế lâm sàng của bệnh viện là rất cần thiết. Trên cơ sở đó, để góp phần tăng cường kiểm soát tương tác thuốc bất lợi trong thực hành lâm sàng. Đề tài “ Khảo sát tương tác thuốc trong thực hành lâm sàng tại Bệnh viện Phụ sản thành phố Cần Thơ” với 2 mục tiêu sau: 

Mục tiêu nghiên cứu:
1. Đánh giá tỷ lệ tương tác thuốc trong thực hành lâm sàng tại Bệnh viện Phụ sản thành phố Cần Thơ. 
2. Xây dựng danh mục tương tác thuốc cần chú ý tại Bệnh viện phụ sản thành phố Cần Thơ.

MỤC LỤC
ĐẶT VẤN ĐỀ    1
CHƯƠNG 1 TỔNG QUAN TÀI LIỆU    3
1.1.    Tương tác thuốc    3
1.2.    Cơ sở dữ liệu tra cứu tương tác thuốc    10
1.3.    Tổng  quan các nghiên cứu về tương tác thuốc    15
CHƯƠNG 2    18
ĐỐI TƯỢNG VÀ PHƯƠNG PHÁP NGHIÊN CỨU    18
2.1. Đối tượng nghiên cứu    18
2.2. Phương pháp nghiên cứu    19
2.3. Đạo đức nghiên cứu    23
CHƯƠNG 3    24
KẾT QUẢ    24
3.1.    Đánh giá tỷ lệ tương tác thuốc trong thực hành lâm sàng    24
3.2. Xây dựng danh mục tương tác thuốc cần chú ý    33
CHƯƠNG 4    40
BÀN LUẬN    40
4.1.    Đánh giá tỷ lệ tương tác thuốc trong thực hành lâm sàng    40
4.2. Xây dựng danh mục tương tác thuốc cần chú ý    41
KẾT LUẬN    47
KIẾN NGHỊ    48

DANH SÁCH BẢNG
Bảng 1.1. Bảng phân loại mức độ nặng của tương tác trong MM.    12
Bảng 1.2. Bảng phân loại mức độ y văn ghi nhận trong MM.    13
Bảng 3.1 Bệnh chính của mẫu nghiên cứu    24
Bảng 3.2 Số thuốc trung bình trong một bệnh án    27
Bảng 3.3 Các nhóm thuốc được kê đơn nhiều nhất    27
Bảng 3.4 Tổng số cặp tương tác    28
Bảng 3.5 Tổng số bệnh án có tương tác    30
Bảng 3.6 Tần suất từng cặp tương tác xuất hiện trong bệnh án    30
Bảng 3.7 Cặp tương tác đáng chú ý    32
Bảng 3.8 Đánh giá mức độ tương tác    32