ĐÁNH GIÁ CHỨC NĂNG NGƯỜI BỆNH ALZHEIMER BẰNG THANG ĐIỂM FAST PHÂN ĐỘ CHỨC NĂNG THEO GIAI ĐOẠN BỆNH

ĐÁNH GIÁ CHỨC NĂNG NGƯỜI BỆNH ALZHEIMER BẰNG THANG ĐIỂM FAST PHÂN ĐỘ CHỨC NĂNG THEO GIAI ĐOẠN BỆNH
Tào Thị Hoa1, Trần Công Thắng2
TÓM TẮT :
Đặt vấn đề: Chẩn đoán giai đoạn bệnh Alzheimer trên lâm sàng là rất cần thiết trong việc lên kế hoạch chăm sóc và điều trị lâu dài. Hiện đã có những thang giúp chẩn đoán chính xác giai đoạn bệnh Alzheimer như CDR, MMSE nhưng không đánh giá được các chức năng hoạt động sống theo diễn tiến của bệnh. Thang FAST có thể đánh giá sự thay đổi các hoạt động chức năng của bệnh nhân trong toàn bộ quá trình bệnh Alzheimer một cách rõ ràng và chính xác.

Mục tiêu: Đánh giá độ tin cậy và giá trị của thang điểm phân độ chức năng theo giai đoạn bệnh (FAST) theo từng giai đoạn bệnh của bệnh nhân Alzheimer. Thời gian từ tháng 1 năm 2020 đến tháng 4 năm 2020.

Đối tượng – Phương pháp nghiên cứu: Đánh giá độ tin cậy thang FAST và mô tả các giai đoạn FAST trên 30 bệnh nhân Alzheimer thỏa tiêu chuẩn chẩn đoán theo DSM-5 tại đơn vị trí nhớ và sa sút trí tuệ bệnh viện 30 tháng 4. Mối tương quan giữa thang FAST với CDR và MMSE được khảo sát.

Kết quả: Độ tin cậy thang FAST theo inter-rater sử dụng hệ số tương quan Pearson và test-retest sử dụng hệ số tương quan nội lớp lần lượt là r=0,88 (p <0,0001) và 0,847(p=0,001). Thang FAST có mối tương quan nghịch với thang MMSE r= -0,75 (p <0,0001) và tương quan thuận với thang CDR r=0,88 (p <0,001). Bệnh Alzheimer theo thang FAST giai đoạn sớm là 3,3%, giai đoạn nhẹ 43,3%, giai đoạn trung bình 36,7% và giai đoạn nặng 16,7%. Không có mối liên quan giữa tuổi, giới tính và học vấn với thang FAST (p >0,05). Có mối tương quan yếu giữa thời gian khởi bệnh với thang giai đoạn FAST (p=0,048).

Kết luận: FAST là công cụ đánh giá giai đoạn bệnh Alzheimer có độ tin cậy cao, giúp đo lường một cách đầy đủ và chi tiết các chức năng hoạt động sống trong toàn bộ quá trình bệnh Alzheimer.

Alzheimer là bệnh lý thoái hóa thần kinh ảnh hưởng đến nhiều chức năng sống ở người cao tuổi, thường bắt đầu suy giảm trí nhớ tăng dần kèm các chức năng nhận thức khác, ảnh hưởng đến hành vi tâm thần và hoạt động sống hàng ngày của người bệnh(1,2). Bệnh diễn tiến tăng dần từ suy giảm nhận thức nhẹ sau đó thành các giai đoạn sớm, nhẹ, trung bình và nặng. Trên lâm sàng việc chẩn đoán giai đoạn bệnh rất quan trọng giúp thầy thuốc lên kế hoạch điều trị và chăm sóc cho từng giai đoạn cụ thể.